Istotnym problemem dla każdego człowieka jest zawsze zawód i praca. Praca dla każdego jest źródłem dochodów, organizacji czasu, płaszczyzną kontaktów społecznych, zadowolenia, samorealizacji. Zawód jest natomiast źródłem poczucia tożsamości, poczucia jakości życia, identyfikacji z rolą społeczną.
Państwo gwarantuje lub powinno zagwarantować osobom niepełnosprawnym prawo do pracy na otwartym rynku zgodnie z kwalifikacjami, wykształceniem i możliwościami, a gdy niepełnosprawność i stan zdrowia tego wymagają - prawo do pracy w warunkach dostosowanych do potrzeb tej grupy osób.
Jest rzeczą oczywistą, że każde obniżenie poziomu funkcjonowania sfery psychicznej człowieka może utrudniać lub uniemożliwić właściwe i bezpieczne wykonywanie zawodu. Począwszy od pierwszych decyzji wyboru zawodu i drogi kształcenia, przez zmiany stanowisk i miejsc pracy, aż do sytuacji choroby, czy wypadku - wszędzie czynnikiem bardzo istotnym, który powinien być brany pod uwagę jest stan zdrowia.
Pisząc o konkretnych wymaganiach jakie są stawiane przed osobą pragnącą podjąć pracę i rozpatrując je w aspekcie przeciwwskazań zdrowotnych kandydata, musimy wziąć pod uwagę zarówno stopień jak i rodzaj niepełnosprawności danej osoby. Patrząc na człowieka jako na podmiot wykonujący pracę i traktując go jako złożony system możemy wyróżnić kilka sfer, których prawidłowe funkcjonowanie warunkuje właściwe i bezpieczne wykonywanie pracy. Sfery te wyróżniono biorąc pod uwagę to "czym" człowiek pracuje, nie zapominając o innych czynnikach związanych ze stanem zdrowia i mających wpływ na możliwość wykonywania konkretnych zawodów.
Sfery te to:
1. Sprawność kończyn dolnych.
2. Sprawność kończyn górnych - zręczność rąk i palców.
3. Sprawność narządów zmysłów - słuch, wzrok, węch, smak, równowaga.
4. Sprawności sensomotoryczne - rozróżnianie barw, koordynacja wzrokowo-ruchowa, percepcja kształtów.
5. Sprawność podstawowych układów fizjologii - krążenia, oddechowy, nerwowy, trawienny, mięśniowy, kostno-stawowy.
6. Sprawności psychiczne - upośledzenie umysłowe, zaburzenia psychiki, zaburzenia nerwicowe.
7. Cechy ogólne - budowa ciała, ogólna wydolność fizyczna.
8. Inne czynniki takie jak nosicielstwo chorób zakaźnych, zniekształcenia, problemy z wyglądem.
Na podstawie tego schematu można to zilustrować konkretnym przykładem:
- biorąc pod uwagę zaburzenia sprawności niewielkiego stopnia kończyn dolnych nie ma przeciwwskazań do pracy w następujących zawodach: administrator, biolog, doradca zawodowy, ekonomista, inżynier transportu itd. natomiast po dodatkowym przystosowaniu stanowiska pracy istnieje możliwość zatrudnienia na stanowisku m.in. agent celny, geolog, magazynier, operator koparki itd.
Podsumowując sytuacja osób niepełnosprawnych na rynku pracy jest trudna. A zatem należy zapewnić osobom niepełnosprawnym dostęp do edukacji na wszystkich jej szczeblach, dostosować system edukacji zawodowej do potrzeb rynku pracy, a także umożliwić na szeroką skalę szkolenia tych osób w celu zdobycia kwalifikacji lub przekwalifikowania. Barier w zatrudnianiu niepełnosprawnych jest wiele: postrzeganie tych osób przez pryzmat ograniczeń, bezradności, koniecznej pomocy ze strony innych, obawy co do konieczności ponoszenia większych kosztów ze względu na stan zdrowia. Bezrobocie osób niepełnosprawnych dotyka najczęściej ludzi będących w wieku największej aktywności zawodowej i mających długi staż pracy. Utrata pracy jest często dramatem człowieka, burzy nie tylko jego system wartości, ale również życie rodzinne. Często prowadzi do alkoholizmu lub wpływa negatywnie na stan zdrowia prowadząc do nowych schorzeń i nasilaniu dolegliwości związanych z główną przyczyną niepełnosprawności. Dlatego praca jest tak ważna w procesie normalizacji życia osób niepełnosprawnych, szczególnie w środowiskach ich zamieszkania.
Sfery te to:
1. Sprawność kończyn dolnych.
2. Sprawność kończyn górnych - zręczność rąk i palców.
3. Sprawność narządów zmysłów - słuch, wzrok, węch, smak, równowaga.
4. Sprawności sensomotoryczne - rozróżnianie barw, koordynacja wzrokowo-ruchowa, percepcja kształtów.
5. Sprawność podstawowych układów fizjologii - krążenia, oddechowy, nerwowy, trawienny, mięśniowy, kostno-stawowy.
6. Sprawności psychiczne - upośledzenie umysłowe, zaburzenia psychiki, zaburzenia nerwicowe.
7. Cechy ogólne - budowa ciała, ogólna wydolność fizyczna.
8. Inne czynniki takie jak nosicielstwo chorób zakaźnych, zniekształcenia, problemy z wyglądem.
Na podstawie tego schematu można to zilustrować konkretnym przykładem:
- biorąc pod uwagę zaburzenia sprawności niewielkiego stopnia kończyn dolnych nie ma przeciwwskazań do pracy w następujących zawodach: administrator, biolog, doradca zawodowy, ekonomista, inżynier transportu itd. natomiast po dodatkowym przystosowaniu stanowiska pracy istnieje możliwość zatrudnienia na stanowisku m.in. agent celny, geolog, magazynier, operator koparki itd.
Podsumowując sytuacja osób niepełnosprawnych na rynku pracy jest trudna. A zatem należy zapewnić osobom niepełnosprawnym dostęp do edukacji na wszystkich jej szczeblach, dostosować system edukacji zawodowej do potrzeb rynku pracy, a także umożliwić na szeroką skalę szkolenia tych osób w celu zdobycia kwalifikacji lub przekwalifikowania. Barier w zatrudnianiu niepełnosprawnych jest wiele: postrzeganie tych osób przez pryzmat ograniczeń, bezradności, koniecznej pomocy ze strony innych, obawy co do konieczności ponoszenia większych kosztów ze względu na stan zdrowia. Bezrobocie osób niepełnosprawnych dotyka najczęściej ludzi będących w wieku największej aktywności zawodowej i mających długi staż pracy. Utrata pracy jest często dramatem człowieka, burzy nie tylko jego system wartości, ale również życie rodzinne. Często prowadzi do alkoholizmu lub wpływa negatywnie na stan zdrowia prowadząc do nowych schorzeń i nasilaniu dolegliwości związanych z główną przyczyną niepełnosprawności. Dlatego praca jest tak ważna w procesie normalizacji życia osób niepełnosprawnych, szczególnie w środowiskach ich zamieszkania.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz